15 August 2010

TANAWIN MULA SA LOOB

-

Tatlong paslit ang nangangaroling
sa tapat ng isang lumang klinik
sa Crossing. Ang kanilang mukha
ay simputla ng tulog na mantika,
titig-kandila naman ang mga matang
waring kanina pa nagmamasid
sa anumang bagay na tumitibok
sa paligid -- ang tanawing
ito ang siyang naghatid
sa aking tingin mula sa labas,
pabalik sa tinutunghayang TV
sa loob ng bus. Magandang Gabi
Bayan, sambit ng palabas.
Dahilang hindi ko naman masakyan
kung ano ang ikinaganda ng ganito
para sa bayan, heto't nakabalandra
sa balita: isang bata, walang buhay
nang pulutin sa gilid ng highway
isang linggo na ang nakaraan.
Ang maliit niyang katawan
ay magaspang na pilat sa kalsadang
bagong-semento. Sa panayam,
isang kamag-anak ang nagkuwento
tungkol sa nalalapit nang kaarawan
ng pamangkin. Mangyari, itinuturo niya
na pupuwede palang sukatin
ang lawak ng kalungkutang
hindi pa dumarating sa atin. Sanhi nito
kaya siguro minarapat dalhin
ng tagapag-ulat sa aming pansin
ang eksena sa loob ng burol:
Nakapalamuti sa likod ng ataul
ang mga regalo, kartong torotot
at sumbrero, handang spaghetti,
biko at manok na pinirito.
Umiilanglang sa ere
ang sintunadong Happy Birthday,
inaawit ng mga nakikiramay
at walang malay ngayong kuhang-kuha
sa harap ng video. Bawat patak ng luha
ay simpintog ng lobo.

Muli, pagsilip ko sa bintana,
nagsisimula nang pumarada
ang magagaslaw na ilaw
sa abenida. Malayo sa panglaw
ng nakatanglaw na trahedya
ang patay-sinding bumbilya
ng parol sa poste. Sa lilim nito,
mas maraming bata ang naglalaro
sa kalye, may nakikipagkarera
sa trapik na di makatuntong
ng tersera, may nagbibilang
ng lumilimbag na yabag sa bangketa.
Isang batang babae ang nag-aayos
ng nakaputong na bilao sa ulo,
Isang batang lalake naman
ang malapit nang mamaos
habang minamadali
mula sa lalamunan ng talipapa
ang pag-ubos sa panindang
malapit nang mabilasa. Habang ako,
maligalig at laging balisa,
ay nakatunghay ngayon
sa kalsadang pag-aari
nitong mga bata; inaapuhap ng tingin
ang tatlong paslit na nangangaroling
sa tapat ng isang lumang klinik
kanina sa Crossing. Maaaring
naroroon pa sila, o maaaring wala na.
O baka hindi ko napansing
sadyang malayo na pala ang narating
nitong biyahe; o baka
ang kanilang pagparito
at biglaang paglaho
ay isang taos na habilin:
Na tuloy lang, tuloy lang tayo
sa kaniya-kaniya nating lakbayin
sukdulang magkandaluku-luko
ang takbo, mabalaho man
ang ating hakbang
sa kinakalyong palad ng mundo.

11 August 2010

DAPITHAPON SA PAMANTASAN

-

Kulay-kalawang ang dapithapon
tulad ng mga dahong
sadyang iniipit upang malanta
sa pagitan ng mga lamukos na pahina
ng lansangan sa kampus. Enero.
Parang nilulumot na libro
ang hilera ng mga gusali
ganitong pa-takipsilim at nagmamadali
ang mga dyipning tumatahak
sa mahabang lagda ng kalsada paakyat
sa Forestry. Mabango ang langhap
ng bagong-hawang tinapay sa coop,
naaamoy ko habang binabaybay
itong mabatong daan pauwi ng Y.
Pagdating sa dorm, nakakalat
ang mga aklat nina Mao at Plath
sa sahig. Itim ang ligalig
na nakalimbag sa loob ng silid.

Sa labas, tinggang nalulusaw
ang silahis ng sugatang araw.

04 August 2010

HAMADA

-

Pumapalahaw ang ginaw
tuwing pamadaling-araw,
sinusugsog ang makitid
na puwang, ang maninipis

na pagitang
naghihiwalay
sa nahihimbing na katiwasayan
at naglalamay

na balisa. Sintalas
ng lasa
nitong huling serbesa
ang lansang di maidura

ganitong ang antok
ay estranghero
at ang katahimikan
ay nanghihimok

ng paulit-ulit na pagbalik
sa naudlot na paglimot.
Sa labas ng bintana,
pinanonood ko ang hilera

ng matatayog na Pino
sa abenida. Pinong tanod
sa bakanteng kalsada; Pinong
tila kadete, matipuno

ang tindig sa unipormeng berde;
Pinong mistulang pinatigas
na bangkay ng mga ninuno,
hindi malibing-libing

at ngayo’y tumatawid nang palihim
sa mahahamog na kalyeng
kulay-abo. Madalas kapag ganito,
ipinipinid ko ang tangang libro

saka tinutungo
ang biranda ng kuwarto.
Sa labas, tinatanaw ko
ang palabas

na nagsisimula pa lang
sa dampa ng kapitbahay.
Bukas na nitso
ang giray na kalansay

ng tahanan nilang nilumpo
ng kararaang bagyo.
Sa harap ng kubo
di pa natutuyo

ang putik
habang malamig na tubig
ang iniigib sa poso
ng naliligong binatilyo.

Isang lalake, naghahanda
pagpasok sa trabaho,
ang tahimik na nagkakape
sa mausok na sulok.

Samantala, tulala
ang kaniyang asawa, pagod
na karga-karga
ang bunsong limang taon nang

pumapalahaw sa tenga.
Mula sa aking kinaroroonan
yerong maputla ang kulay
ng butas-butas na sinampay --

mataimtim tulad ng dalangin,
tahimik silang nakalugay
at waring isinusumbong sa hangin
ang mga sugat

na walang makasusukat
kung gaano na kalalim.

03 August 2010

ANG ALAMAT

-

Dahil di ka naniniwala
'pag ako ang nagsabi,
kaya sasabihin ko
muli at muli: na ang banga

hindi nakababa, wala sa pagitan
ng balakang at paa,
bagkus nasa balikat
ng ating diwata.

Sa mga umaga
habang ang hamog
ay nakabulumbon pa
at nakakumot

sa matatayog na tala,
natitipon ang pumpon
sa loob ng sisidlan. Mangyari,
walang nakawawari

kung ano ang pakahulugan
dahil walang nakamalas
kung kailan pinitas
ang mga amorseko

at rosas. Sa dahilang
ang kaniyang hakbang
ay pino at magaan
tulad ng pagdaan

ng lihim na pagdaramdam,
walang nakaramdam
sa yabag. Walang bakas
ng yapak, mga buto lamang

na pakalat-kalat
at tutubo bilang ugat
ng halaman
sa landas na madalas

pala niyang daanan.
Dahil ang gabi
ay umid
kapag lumiligid

ang diwata sa kagubatan
o sa isang harding sagrado
dala ang kalungkutang
panigurado

ay di kayang sukatin
ng anumang kuwento.
Dahil walang katiyakan
ang kaniyang pangalan,

wala ring nakakikilala
sa tunay niyang hiwaga.
At doon sa mundo
ng mga engkanto

maikling idlip lamang
ang naghihiwalay
sa panahon ngayon
at sa kahapong napakalayo.

Ayaw mong maniwala
at kailanma'y hindi niya
ipapakita. Nakalingid
ang hiwaga

tulad ng kung paano
lihim nahuhulog
ang ga-ilog na luha
para sa isang

lumisang binata.
Itinuturo ng diwata
na ang alamat ay alamat,
hinding-hindi natin

madadalumat.
Tulad ng pakahulugan
nitong banga,
naglalaho madalas

nang walang nakamamalas.
At dahil sa imahinasyon
kung siya'y maglimayon
at sa pangarap lamang

siya naroroon, samakatuwid
kaniyang tinatawid
ang hangganan
ng katotohanan at panaginip

upang alayan tayo
ng rosas
at amorseko. Totoo man ito
o likhang guni-guni,

sukdulan walang maniwala
sa aking pinagsasabi,
para sa iyo, heto lamang
ang aking masasabi:

na ang banga
hindi nakababa,
wala sa pagitan
ng balakang at paa

bagkus ang sisidlang
simbabaw ng luha
nasa balikat tuwina
ng ating diwata.

02 August 2010

MATAPOS ANG 3 BEER SA PLAZA AGAPITA

-

Nangangapal ang hanging nakaaspile
sa nangangatal na paningin; ang mga ulap,
tila balat na bagong-tuklap, inilalantad
ang sala-salansang lihim
mula sa maagang pagmamanibalang
ng gabi. Sa sandaling ito,
namimiyapis sa upuang katabi
ang isang babaeng kanina ko pa kasalo
sa pagsisid sa lumalalim na oras
dito sa plaza. Parang pagsaid ng bula,
o paglunok ng gumigiyagis na pait
sa kailalim-laliman ng baso, ewan ko
kung anong kalintikan itong nag-udyok
sa akin upang isa-isahin ang mga himutok
at sugat na tinamo namin
mula sa kaniya-kaniyang lakbayin.
Binabaybay ko ang hinagpis
na nakakintal sa kaniyang mata, ngunit wala
akong nabasa maliban sa nagbabanyuhay
niyang tingin. Tumingin ako sa de-palito
kong relo. Napansin kong di na umuusad
ang panahon. Patda ang maiingay na sasakyan
sa kalsada, at tikom ang tibok
ng mga bundok sa napakalayong hilaga.
Muli kong tinitigan ang aking katabi
at tumambad mula sa malamlam
na kindat ng nagmumukmok na liwanag
ang mga sugat niyang
hindi na mapapaampat
ng panahon at serbesa.
Saka kami kapwa nilunok
ng katahimikang di naming maarok.